Garantimi i konfidencialitetit të të dhënave të Regjistrimit të Përgjithshëm të Popullsisë dhe Banesave në Shqipëri

Prill 2001

Aspekte ligjore dhe praktike

Aspekte ligjore

Garantimi i konfidencialitetit trajtohet nga Neni 9 i Ligjit Nr. 8669 date 26.10.2000 "MBI REGJISTRIMIN E PERGJITHSHEM TE POPULLSISE DHE BANESAVE".

Neni 9 i Ligjit të sipërpërmendur thotë:

 

Neni 9

Mbrojtja e të dhënave dhe sekreti profesional

Të dhënat e mbledhura gjatë regjistrimit mbrohen në përputhje me legjislacionin në fuqi. INSTAT dhe Ministria e Pushtetit Lokal marrin masat e mëposhtme:

 

1. Personeli i cili nëpërmjet angazhimit në regjistrim, përpunimit të listave zgjedhore dhe pasurimit me të dhënat e fundit të regjistrave civilë, ka njohuri për të dhëna vetjake, i nënshtrohen detyrimit për ruajtjen e sekretit profesional në përputhje me Ligjin Nr. 7687 Date 16.03.1993 "Për Statistikën" dhe Ligjit Nr. 8517 Date 22.07.1999 "Për Mbrojtjen e të dhënave personale". Asnjë autoritet publik nuk mund ta shmangë këtë detyrim në asnjë rrethanë. Shkelja e këtij detyrimi mbetet e dënueshme edhe pas përfundimit të marrëdhënieve të punës me programin e regjistrimit.
2. INSTAT dhe Ministria e Pushtetit Lokal marrin masat e duhura teknike, organizative dhe të sigurimit për të parandaluar çdo hyrje të paautorizuar në vendet dhe instalimet ku ruhen të dhënat e regjistrimit, si dhe për të parandaluar përpunimin e paautorizuar të këtyre të dhënave.
3. Të dhënat e mbledhura për qëllime statistikore, pas kontrolleve teknike për saktësinë dhe qëndrueshmërinë e tyre të kryer nga personeli i regjistrimit, bëhen anonime nëpërmjet fshirjes së të dhënave identifikuese individuale nga dosjet elektronike.
4. Të dhënat individuale anonime mund t’i komunikohen një pale të tretë të autorizuar vetëm për veprimtari që janë në përputhje me qëllimin statistikor të regjistrimit. Marrësi i të dhënave i nënshtrohet detyrimit të sekretit profesional, merr masat e përshtashme të sigurimit dhe garanton që çdo botim i rezultateve statistikore të jetë në përputhje me dispozitat e këtij ligji.

 

Ne Manualin e Anketuesit kjo çështje trajtohet në kapitullin:

Detyrat kryesore të Anketuesit të Regjistrimit te Përgjithshëm të Popullsisë dhe Banesave

Detyra kryesore e Anketuesit të Regjistrimit të Përgjithshëm të Popullsisë dhe Banesave është realizimi me cilësi dhe në kohën e përcaktuar i regjistrimit në Zonën e tij të Regjistrimit (ZR).

 

Kryerja me sukses e kësaj detyre kërkon që:

…..

• Anketuesi, duke u orientuar nëpërmjet hartës (ose listës), troket në çdo banesë dhe njësi ekonomike familjare të zonës së tij për të bërë intervistën. Ai duhet të jetë i sjellshëm dhe komunikues me personin që interviston. Anketuesit i ndalohet rreptësisht t’u japë të tjerëve informacionet që merr gjatë Regjistrimit.

…..

Duhet të theksojmë se Manuali i Anketuesit nuk shërben vetëm për udhëzime teknike dhe profesionale të anketuesit. Në fakt në të përcaktohen parimet bazë të sjelljes, mënyrës së punës dhe detyrimeve për të gjithë personelin e Regjistrimit.

Garantimi i konfidencialitetit dhe sekretit profesional është theksuar fort edhe gjatë kurseve të trajnimit të të gjithë niveleve të personelit.

Për më tepër, kontrata e punës e lidhur ndërmjet INSTAT dhe të gjithe personave që punojnë për Regjistrimin, përcakton qartë detyrimin e secilit për ruajtjen e sekretit të informacionit të mbledhur gjatë këtij aktiviteti. Neni 7 i kontratës së punës thotë:

Sekreti profesional dhe mbrojtja e të dhënave

Punëmarrësi i nënshtrohet detyrimit për ruajtjen e sekretit profesional sipas ligjit të Statistikës, Ligjit për mbrojtjen e të dhënave personale dhe Ligjit për Regjistrimin e Përgjithshëm të Popullsisë dhe të Banesave. Të dhënat personale për të cilat ai merr njohuri gjatë procesit të regjistrimit, punëmarrësi nuk mund t'ia japë një pale të tretë në asnjë rrethanë. Shkelja e këtij detyrimi mbetet e dënueshme edhe pas përfundimit të marrëdhënieve të punës me programin e regjistrimit.

Nga ana tjetër, personeli i INSTAT është nën detyrimet e Ligjit Për Statistikën, Ligjit për Regjistrimin e Përgjithshëm të Popullsisë dhe Banesave si dhe detyrimet e etikës profesionale.

Çështje praktike

Me mbarimin e procesit të mbledhjes së të dhënave, anketuesit mbledhin së bashku të gjithë pyetësorët e tyre dhe i fusin në një dosje, duke parandaluar në këtë mënyre humbjen e pyetësorëve si dhe leximin e tyre nga persona të tretë. Me përfundimin e punës si anketues, ai ja dorëzon dosjen Kontrollorit të tij sipas një procedure të përcaktuar që më parë. Anketuesi dhe Kontrollori nënshkruajnë një procesverbal transferimi të materialeve i cili dokumenton kalimin e tyre sipas rregullave të përcaktuara.

Kontrollorët i paketojnë të gjitha dosjet dhe dokumentat e tjera në kuti kartoni, të cilat transportohen në Zyrën e Regjistrimit ne Rreth. Transportimi i kutive me materiale mbikqyret nga vetë kontrollori. Me mbërritjen e materialeve në Zyrën e Regjistrimit në Rreth, Kontrollori i dorëzon Mbikqyrësit të vet materialet. Edhe ky dorëzim bëhet sipas një procedure të paracaktuar, në përfundim të së cilës të dy palët nënshkruajnë një procesverbal transferimi. Ky proces përsëritet disa herë, derisa materialet mbërrijnë në Qendrën e Hedhjes dhe Përpunimit të të dhënave në Qendrën Ndërkombëtare të Kulturës (Piramida) në Tiranë.

Të gjithë punonjësit e përkohshëm të Qendrës së Hedhjes dhe Përpunimit të të dhënave nënshkruajnë të njëjtën kontratë standarte si dhe punonjësit e tjerë. Kjo kontratë i vendos ata nën detyrimin e ruajtjes së konfidencialitetit dhe sekretit profesional lidhur me të dhënat që përpunojnë.

Nga ana tjetër, pyetësorët ruhen në arkivin e Qendrës së Hedhjes dhe Përpunimit të të dhënave ku mund të hyjnë vetëm persona të autorizuar të ngarkuar me pranimin dhe dorëzimin e dosjeve të pyetësorëve. Hyrja dhe dalja e dosjeve nga arkivi është e kompiuterizuar duke mundësuar kështu informacion të plotë mbi secilin person që merr dhe përpunon dosjet si dhe sa kohë i mban.

Dosjet dalin nga arkivi vetëm për:

• Verifikim të cilësisë së të dhënave nga Grupi i Kontrollorëve;
• Hedhjen e të dhënave në kompiuter;
• Verifikim të të dhënave te hedhura në kompiuter;
• Arësye të tjera, por vetëm me miratim të personelit drejtues të Regjistrimit.

Hedhja e të dhënave do të bëhet në një rrjet kompiuterik të veçantë, të shkëputur nga çdo instalim tjetër kompiuterik dhe pa lidhje në internet. Ky rrjet do të jetë i palidhur edhe me rrjetin e përpunimit të të dhënave të INSTAT.

Kompiuterat e rrjetit te Qendres për Hedhjen dhe Përpunimin e të Dhënave konfigurohen në mënyrë të tillë që askush të mos ketë mundësi të bëjë kopje të të dhënave të regjistruara. Kështu, të gjitha "diskette stations" të kompiuterave të këtij sistemi do të jenë të çaktivizuara gjatë gjithë kohëzgjatjes së operacionit.

Personeli i Regjistrimit do të jetë i detyruar të mbajë dukshëm dokumentin e tij të identifikimit, ndërkohe që hyrja në Qendrën e Hedhjes dhe Përpunimit të të dhënave do të ruhet me roje te liçensuar gjatë 24 orëve.

Të dhënat individuale nuk do të publikohen apo t’u jepen të tretëve, përveç se për modernizimin dhe kompiuterizimin e regjistrave te gjendjes civile, siç parashikon Ligji Për Regjistrimin e Përgjithshëm të Popullsisë dhe të Banesave.

Pas përfundimit të tabelave për publikim, ato do të kontrollohen që të mos përmbajnë të dhëna për grupe aq të vogla sa të mundësohet identifikimi i individeve apo Njësive Ekonomike Familjare. Nëse do të gjenden raste të tilla, atëhere do të merren të gjitha masat për garantimin e konfidencialitetit të të dhënave personale të individëve.